Kulunç Nedir? Kulunç Nasıl Geçer?

Kısaca: Kulunç, halk arasında boyun, omuz ve özellikle iki kürek kemiği arasında hissedilen, bıçak saplanır gibi veya sızlayıcı kas ağrısına verilen addır. Tıpta çoğunlukla miyofasiyal ağrı sendromu ile uyumludur: kasta bastırınca ağrıyan, ağrıyı yayan sertleşmiş noktalar (tetik noktalar) bulunur. Eski adıyla "fibrozit" olarak da bilinir. Uzun süre öne eğik çalışma, stres, uykusuzluk, ağır taşıma ve soğuğa maruz kalma en sık tetikleyicilerdir. Sıcak uygulama, germe egzersizleri, duruşun düzeltilmesi ve gerektiğinde tetik nokta enjeksiyonu gibi tedavilerle çoğu zaman geçer. Kalp krizi de sırt ve kürek kemiği arasında ağrı yapabileceğinden, nefes darlığı, göğüs baskısı veya terlemeyle birlikte olan ağrıda acil başvuru gerekir.

İçindekiler

• Kulunç nedir?
• Kulunç neden olur?
• Kulunç belirtileri
• Kulunç ile karışabilecek durumlar
• Kulunç nasıl geçer?
• Muayenehanede kulunç tedavisi
• Kulunç tekrarlamasın diye
• Sık sorulan sorular

Kulunç Nedir?

Kulunç, Anadolu'da kuşaktan kuşağa aktarılan bir tarif: sırtta, kürek kemiğinin iç kenarında "bir şey oturmuş gibi" hissedilen, elle bastırınca daha da artan, bazen boyuna ve omza yayılan ağrı. Kimi bölgede "yel girmesi", kimi bölgede "sırt tutulması" da denir.

Tıbbi açıdan bu ağrıların büyük kısmı, kaslarda gelişen tetik noktalarla karakterize olan miyofasiyal ağrı sendromuyla uyumludur. Uluslararası uzmanların uzlaşı çalışmasına göre tetik nokta; kas içinde ele gelen gergin bir bant, bu bant üzerinde aşırı hassas bir nokta ve bu noktaya bastırınca başka bölgeye yayılan ağrı ile tanımlanır. Halkın "kulunç düğümü" dediği şey çoğu zaman tam olarak budur.

Kulunç en sık şu kaslarda görülür: iki kürek kemiğini birbirine bağlayan rhomboid kaslar, boyun-omuz arasındaki trapez kası ve kürek kemiğini yukarı kaldıran levator skapula kası.

Kulunç Neden Olur?

• Uzun süre öne eğik duruş: Bilgisayar ve telefon kullanırken başın öne gitmesi, kürek kemikleri arasındaki kasları sürekli gerilmeye zorlar.
• Stres: Stres altında omuzlar farkında olmadan yukarı kalkar ve kaslar saatlerce gergin kalır.
• Uykusuzluk ve uygun olmayan yastık: Kasların dinlenemediği geceler ağrı eşiğini düşürür.
• Ağır taşıma ve tek omuzda çanta: Kaslara dengesiz yük bindirir.
• Soğuk ve cereyan: Klimanın veya açık camın doğrudan sırta gelmesi kasları kasılmaya yatkın hale getirebilir; halkın "yel girdi" deyimi buradan gelir.
• Hareketsizlik ve kondisyon kaybı: Zayıf sırt kasları kısa sürede yorulur.
• Eşlik eden durumlar: Boyun fıtığı, boyun düzleşmesi, D vitamini veya B12 eksikliği, tiroid sorunları kulunç ağrısının daha sık ve inatçı olmasına katkıda bulunabilir.

Kulunç Belirtileri

• Kürek kemiğinin iç kenarında, sırtta veya ensede yerleşik, derin ve sızlayıcı ağrı
• Elle bastırınca belirgin artan, "düğüm" gibi ele gelen sertlik
• Derin nefes alırken, kolları öne uzatırken veya başı çevirirken artan ağrı
• Boyuna, omza, kola veya başa yayılan ağrı
• Gün sonunda, uzun süre masa başında kaldıktan sonra artış
• Sıcak duş veya ovma ile geçici rahatlama

Kulunç ile Karışabilecek Durumlar

Kürek kemikleri arasındaki ağrının her zaman kas kaynaklı olmadığını bilmek önemlidir. Aşağıdaki durumlar da sırtın bu bölgesinde ağrı yapabilir:

• Kalp krizi ve kalp damar hastalıkları: Özellikle kadınlarda, yaşlılarda ve diyabetlilerde sırt ve kürek kemiği arasında ağrı olarak hissedilebilir.
• Boyun fıtığı: Kürek kemiği çevresine yayılan ağrıya kolda uyuşma, karıncalanma eşlik edebilir.
• Safra kesesi ve mide sorunları: Sağ kürek kemiği altına yayılan ağrı yapabilir.
• Akciğer ve göğüs zarı hastalıkları: Nefes alıp vermekle artan ağrı, ateş veya öksürükle birlikte görülebilir.
• Zona: Döküntü çıkmadan önce yanıcı tarzda sırt ağrısı yapabilir.

Acil başvurmanız gereken belirtiler: Göğüste baskı veya sıkışma hissi, nefes darlığı, soğuk terleme, bulantı, sol kola veya çeneye yayılan ağrı, bayılma hissi. Bu belirtilerle birlikte olan sırt ağrısında 112'yi arayın.

Kulunç Nasıl Geçer? Evde Yapılabilecekler

1. Sıcak uygulama: Ağrılı bölgeye 15–20 dakika ılık-sıcak havlu, sıcak su torbası veya ılık duş uygulayın. Ayrıntılar için Sıcak Kompres Nedir? yazımıza bakabilirsiniz.
2. Kürek kemiği açma egzersizi: Dik oturun, omuzlarınızı geriye ve aşağıya doğru çekin, kürek kemiklerinizi birbirine yaklaştırıp 5 saniye tutun. 10 tekrar yapın.
3. Göğüs germe: Bir kapı aralığında kollarınızı kapı kenarına dayayın ve gövdenizi hafifçe öne verin; göğüs ön kaslarının gerilmesi sırttaki yükü azaltır. 20–30 saniye tutun.
4. Boyun yan germe: Kulağınızı omzunuza yaklaştırır gibi başınızı yana eğin, 20–30 saniye bekleyin, diğer tarafa geçin.
5. Top ile basınç: Bir tenis topunu sırtınızla duvar arasına koyup ağrılı noktaya hafif baskı uygulamak geçici rahatlama sağlayabilir. Ağrıyı keskin şekilde artıran bir baskı uygulamayın.
6. Sık mola: 30–45 dakikada bir kalkın, kollarınızı ve omuzlarınızı hareket ettirin.

Hafif kulunç ağrıları bu önlemlerle birkaç gün içinde azalabilir. Bir haftadan uzun süren, sık tekrarlayan, geceleri uyutmayan veya kola yayılan ağrılarda muayene gerekir.

Muayenehanede Kulunç Tedavisi

Kulunç ağrısının tedavisi, muayenede ağrının gerçekten kas kaynaklı olduğunun doğrulanmasıyla başlar. Güncel bir derlemede miyofasiyal ağrının yönetiminde kişiye özel, kanıta dayalı yöntemleri bir arada kullanan hasta merkezli bir yaklaşımın gerekli olduğu vurgulanmış; kuru iğneleme, ultrason, lazer, şok dalga tedavisi ve manuel terapinin plaseboya göre etkili olabileceği belirtilmiştir.

• Tetik nokta enjeksiyonu: Tetik noktaya ince bir iğneyle genellikle lokal anestezik uygulanır. Kısa süren, muayenehanede yapılabilen bir işlemdir.
• Kuru iğneleme: İlaç verilmeden tetik noktaya iğneyle girilerek uygulanır.
• Egzersiz programı: Ofis çalışanlarında yapılan randomize çalışmaları değerlendiren bir sistematik derlemede, boyun, omuz ve kürek kemiği çevresi kaslarını güçlendiren egzersizlerin boyun ağrısını ve kısıtlılığı azaltmada etkili olabileceği bildirilmiştir.
• İlaç tedavisi: Gerektiğinde kısa süreli ağrı kesici veya kas gevşetici kullanılabilir; uzun süreli ilaç kullanımı yerine nedene yönelik tedavi tercih edilir.
• Altta yatan nedenlerin tedavisi: Vitamin eksiklikleri, uyku sorunları ve boyun fıtığı gibi durumlar varsa birlikte ele alınır.

Tamamlayıcı (GETAT) uygulamalar

Sağlık Bakanlığı'nın 2026 tarihli uygulama kılavuzlarında miyofasiyal ağrı sendromu ve boyun-sırt ağrısı, ozon, mezoterapi ve kupa (hacamat) uygulamalarının GETAT Uygulama Ünitelerinde tedaviyi destekleyici olarak kullanılabileceği durumlar arasında yer almaktadır. Halk arasında kulunç için yaygın olarak bilinen kupa uygulamasının, kılavuzda kas-iskelet sistemi problemleri ve miyofasiyal ağrı sendromları için yer alan bir uygulama olduğunu da belirtelim. Bu uygulamalar sertifikalı hekim tarafından, muayene sonrasında planlanır.

Kulunç Tekrarlamasın Diye

• Ekranı göz hizasına getirin; telefonu yüz hizasında tutun.
• Sandalyede sırtınızı yaslayın, dirseklerinizi masaya destekleyin.
• Çantayı tek omuz yerine sırt çantası şeklinde taşıyın.
• Klima veya cereyanın doğrudan sırtınıza gelmesini önleyin.
• Haftada en az 2–3 gün sırt ve omuz kaslarını güçlendiren egzersizler yapın.
• Uykunuza ve stres yönetimine özen gösterin.

İzmit, Kocaeli'de Kulunç ve Sırt Ağrısı Değerlendirmesi

Dr. Berat Fıçıcı'nın muayenehanesi Körfez Mahallesi, Üzülmez İşhanı No:127 Kat:3 D:3, İzmit/Kocaeli adresindedir. Kulunç ve sırt ağrısıyla başvuran kişilerde önce ağrının kas kaynaklı olup olmadığı ve kalp, akciğer veya boyun fıtığı gibi başka nedenleri düşündüren bir bulgu olup olmadığı değerlendirilir. Tetik noktalar muayeneyle belirlenir; tanı, tedavi seçenekleri ve evde yapılacak egzersizler hastayla birlikte konuşularak plan oluşturulur. İletişim bilgileri için İletişim sayfasına bakabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Kulunç nasıl geçer?

Hafif kulunç ağrısı sıcak uygulama, hafif germe egzersizleri, sık mola ve duruşun düzeltilmesiyle birkaç gün içinde azalabilir. Bir haftadan uzun süren veya sık tekrarlayan ağrılarda tetik nokta enjeksiyonu gibi tedaviler için muayene önerilir.

Kulunç neden olur?

En sık nedenler uzun süre öne eğik çalışma, stres, uykusuzluk, ağır taşıma ve soğuğa maruz kalmaktır. Boyun fıtığı ve vitamin eksiklikleri de kulunç ağrısını kolaylaştırabilir.

Kulunç ile kalp ağrısı nasıl ayırt edilir?

Kulunç ağrısı genellikle bastırınca ve hareketle artar. Göğüste baskı, nefes darlığı, terleme, bulantı veya kola-çeneye yayılan ağrı varsa kalp kaynaklı olabileceğinden hemen acil servise başvurulmalıdır.

Kulunç için hacamat yapılır mı?

Sağlık Bakanlığı kılavuzunda kupa (hacamat) uygulaması, kas-iskelet sistemi problemleri ve miyofasiyal ağrı sendromlarında GETAT Uygulama Ünitelerinde yapılabilecek uygulamalar arasında yer almaktadır. Uygunluk muayene sonrası değerlendirilir.

Kulunç kırdırmak doğru mu?

Ehil olmayan kişilerce yapılan sert bastırma, çekme veya "kırdırma" girişimleri ağrıyı artırabilir ve altta yatan başka bir hastalığı gözden kaçırabilir. Ağrının nedeninin muayeneyle belirlenmesi daha güvenlidir.

Kulunç ağrısı ne kadar sürer?

Basit kas zorlanmalarına bağlı kulunç birkaç gün içinde azalabilir. Uzun süredir devam eden ağrılar ise nedene yönelik tedavi ve düzenli egzersizle genellikle birkaç hafta içinde belirgin şekilde rahatlar.

İlgili Sayfalar

• Miyofasiyal Ağrı Sendromu Nedir?
• Geçmeyen Sırt Ağrısının Nedenleri
• Boyun Fıtığı Neden Olur?
• Boyun Düzleşmesi Nedir?
• Hacamat (Kupa Terapi)
• Ağrı Tedavileri

Kaynaklar

• Fernández-de-Las-Peñas C, Dommerholt J. International consensus on diagnostic criteria and clinical considerations of myofascial trigger points: a Delphi study. Pain Med. 2018;19(1):142-150. PMID: 29025044
• Steen JP, Jaiswal KS, Kumbhare D. Myofascial pain syndrome: an update on clinical characteristics, etiopathogenesis, diagnosis, and treatment. Muscle Nerve. 2025;71(5):889-910. PMID: 40110636
• Jones LB, Jadhakhan F, Falla D. The influence of exercise on pain, disability and quality of life in office workers with chronic neck pain: a systematic review and meta-analysis. Appl Ergon. 2024;117:104216. PMID: 38219373
• T.C. Sağlık Bakanlığı. Ozon, Mezoterapi ve Kupa Uygulama Kılavuzları. 2026.

Tıbbi içerik sorumlusu: Dr. Berat Fıçıcı. İletişim: randevu@drberat.com.tr. Son güncelleme: 15 Kasım 2026.

Bu yazı yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez. Sağlık sorunlarınız için hekiminize başvurunuz. Sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir.